Al Gore

Woensdagavond waren de raadsleden uitgenodigd door Jetty om mee te kijken naar An Inconvenient Truth van Al Gore. Een film over een lezing met lichtbeelden gelardeerd met wat filmpjes uit het 'persoonlijke' en politieke leven van deze gekozen-maar-niet-benoemde president van de Verenigde Staten.

Een nuttige film om de ovetuigende argumenten op een rij te zien. Alle twijfels die je zou kunnen hebben werden benoemd en van een reactie voorzien. Hij legde ook het retorische procedé uit waarlangs zijn speech tot stand komt. Telkens vraagt hij zich af hoe hij mensen kan overtuigen, welke aanknopingpunten hij moet kiezen, welke beeld werken, en dit vlecht hij dan in zijn betoog. Veel gesprekken achteraf gingen over de vorm en de man. Terecht, hij kiest deze vorm en dus mag ook de vorm worden bekritiseerd. Ik vind de boodschap belangrijk en vond het prettig deze zo helder en met klare lijn te krijgen gepresenteerd. De vorm was wel erg afgestemd op de amerikaanse kijker. Zo lijkt het. Presentaties over zijn jeugd, zus en de gestolen verkiezingszege spreken ons niet zo aan; te vet, quasi persoonlijk. Maar ik vond ze toch nuttig, om dezelfde reden als hij zelf verraadt over de retorische vorm: het zijn vragen die je krijgt als je naar het betoog kijkt.

Omdat ook het college begreep dat de Bossche kijkers wat behoefte hebben aan nuchtere-betrouwbaar-nederlands-wetenschappelijke informatie stuurde Jetty ons een dag later een recensie.

Na afgelopen zomer las ik Een kleine geschiedenis van bijna alles van Bill Bryson.

Dit zet het verhaal van Al Gore in een wat weidser perspectief. Waarschijnlijk - maar dat weet ik nog niet zeker - omdat mijn eigen leven de vijftig passeerde trof vooral de kwetbaarheid en eindigheid van het leven van individuen en soorten me in het boek. Er worden catastrofes beschreven die de aarde in zijn geschiedenis troffen en morgen weer kunnen treffen. En al treffen, want elk jaar sterven er meer soorten planten en dieren uit dan het jaar ervoor. "We moeten ons voorbereiden op het einde", dacht ik toen ik het boek uithad. Maar, als gezegd, ik wist niet zeker of het mijn eigen einde of dat van de mensheid was. "From denial to despair", zeg Al Gore ergens. Als om me te waarschuwen. De opdracht is om toch te blijven handelen, met de overweldigende en toch wel erg radicale boodschap van Al Gore en Bill Bryson in het bewustzijn. Bill Bryson brengt alles wat minder eenduidig onder de noemer klimaatverandering - en heeft eigenlijk geen booschap - wat wel zo prettig leest. We moeten Schijnbaar zinloze dingen doen als boomjes planten, geen vlees eten.

Nu komt het er in deze stad op aan dat we als GroenLinks fractie ons weten te verbinden met de positieve lijn van de wethouder. Niet in de wij-hebben-gelijk-sfeer van 'dat zeggen wij al zo lang' of 'het is te weinig, te laat, te incidenteel' (is ook waar). En voor onze eigen wethouder komt het er op aan het mes op de goede plaats te steken in de mobiliteitsdiscussie; tussen gezondheid en klimaat en de economische en sociale prestaties van de stad. De balans tussen mens, milieu en economie meer in evenwicht te brengen.

Nog langer geleden, bedacht ik me tijdens de film, las ik het boek The Making of the Representative for Planet 8, een science fiction van Doris Lessing. Dat moet in '82 geweest zijn. Want ik kocht de boeken onmiddellijk toen ze uitkwamen. In de ban als ik toen was van haar The Golden Notebook (ongelooflijk dat dat uit 1962 is - het was hip eind jaren '70). The Making of ... is een spirtueel avontuur over een planeet die als gevolg van een dis-aster (aster = ster; een ongelukkige stand van de sterren) doodvriest. Het gaat over de vraag op hoe te handelen in het besef van onze eigen individuele en collectieve eindigheid. Angstig en klein of groots en met overgave. In mijn geval klein dus, maar met overgave.